Antipsychotica verhogen sterfte bij ouderen
Antipsychotica die worden gebruikt bij de behandeling van dementie en Alzheimer blijken veel risicovoller te zijn dan eerder werd aangenomen, en dragen aanzienlijk bij aan sterfgevallen onder ouderen. Daarnaast vergroten deze middelen het risico op hart- en vaatziekten.
Kans op vroegtijdig overlijden
Volgens onderzoekers van de Universiteit van Michigan zijn de nieuwste generaties antipsychotica het meest risicovol, waarbij het risico op vroegtijdig overlijden toeneemt naarmate de dosis wordt verhoogd. Een vergelijkbaar gevaar geldt voor valproïnezuur, een middel dat wordt voorgeschreven voor de behandeling van epilepsie, migraine, manie en zenuwpijn, maar dit risico geldt niet voor antidepressiva. De onderzoekers benadrukken dat antipsychotica een ‘extreem hoog risico’ met zich meebrengen, wat de huidige waarschuwingen sterk lijkt te onderschatten.
Wat deze bevindingen bijzonder zorgwekkend maakt, is dat antipsychotica vaak worden voorgeschreven om gedragsproblemen bij mensen met dementie te beheersen. Deze gedragsproblemen omvatten hallucinaties, agitatie en agressie, symptomen die moeilijk te beheersen zijn zonder farmacologische ondersteuning. In veel gevallen worden deze medicijnen in verpleeghuizen en bij thuiszorgpatiënten routinematig gebruikt, zonder dat er altijd voldoende afweging is van de risico’s. De noodzaak om gedrag te reguleren, weegt zwaar, vooral bij ernstig getroffen patiënten, maar de balans tussen voordelen en risico’s blijkt nu een stuk minder gunstig te zijn.
Zelfs lage doses kunnen leiden tot beroertes en hartfalen
De Amerikaanse gezondheidsautoriteit FDA heeft al eerder een waarschuwing gegeven over de risico’s van antipsychotica bij ouderen met dementie, maar de omvang van het probleem lijkt nog steeds te worden onderschat. Recente onderzoeken suggereren dat zelfs lage doses deze middelen kunnen leiden tot ernstige cardiovasculaire complicaties zoals beroertes en hartfalen. Oudere patiënten zijn extra kwetsbaar door hun vaak reeds bestaande hartproblemen en verzwakte gezondheid. Het is daardoor essentieel dat zorgverleners zorgvuldig afwegen of het voorschrijven van deze medicijnen echt noodzakelijk is, of dat er alternatieven mogelijk zijn, zoals niet-farmacologische interventies of milder werkende medicatie.
Daarnaast stellen experts dat er meer voorlichting moet komen over de mogelijke gevaren van antipsychotica, zowel voor medisch personeel als voor families van patiënten. Vaak zijn familieleden niet op de hoogte van de ernstige bijwerkingen en lange termijn gevolgen van deze medicijnen. Bewustzijn en communicatie zijn daarom cruciaal om ervoor te zorgen dat beslissingen rondom medicatie weloverwogen en transparant worden genomen.
Aanbevolen boek: Bedraad je brein opnieuw
In Bedraad je brein opnieuw biedt neuropsycholoog John Arden praktische inzichten om je hersenen te optimaliseren en je leven te verbeteren. Het boek maakt gebruik van de nieuwste neurowetenschappelijke kennis en laat zien hoe je de structuur van je brein kunt veranderen om je humeur, herinneringen en algehele welzijn te verbeteren.
Arden legt uit hoe je negatieve gewoonten kunt doorbreken en positieve verbindingen in je brein kunt versterken, wat kan helpen bij het aanpakken van veelvoorkomende problemen zoals stress, lichte depressie, uitstelgedrag, angst en burn-out. Het boek bevat wetenschappelijk onderbouwde methoden, voorbeelden en oefeningen om stress te verminderen, goede gewoontes te ontwikkelen, je hersenen gezond te houden en je relaties te verbeteren.
Klik hier voor een inkijkexemplaar.
Bron: JAMA Psychiatry, 72(5):438-445. doi:10.1001/jamapsychiatry.2014.3018
